Hoe belangrijk is motivatie bij sporten?

(En wat doe je als je het even niet hebt?)

Een paar maanden geleden heb je de stap gezet en ben je gaan sporten. Eigenlijk ging het sinds die tijd super goed, maar ineens heb je geen zin meer. De bank is veel comfortabeler en na het eten weer de deur uit klinkt ook niet bepaald aantrekkelijk. Je geeft je er aan over en vraagt je ineens af: ‘Waar is mijn motivatie gebleven?’ Geen zorgen, je bent niet de enige. Motivatie is wispelturig. Het is cruciaal als je wilt beginnen met sporten, maar hoe belangrijk is motivatie op de lange termijn? Ben je volledig afhankelijk ervan? En wat doe je als je even geen motivatie hebt? Laten we dat eens onderzoeken.

Waarom is motivatie belangrijk bij sporten?

Motivatie is vaak de motor die ons in beweging zet. Het helpt ons niet alleen om te beginnen met sporten, maar ook om richting te geven aan onze trainingen. Drie redenen waarom motivatie zo belangrijk is:

• De start maken: Motivatie helpt je om die eerste stap te zetten. De CrossFit box binnenlopen, je sportschoenen aantrekken of besluiten om (weer) te beginnen met trainen. Motivatie geeft je net dat zetje om echt te beginnen.
• Richting en focus: Motivatie geeft betekenis aan je trainingen. Of je nu werkt aan je eerste pull-up, een snellere tijd op je 1 kilometer rennen wilt behalen of sterker wilt worden in je squats: motivatie herinnert je aan waarom consistent trainen belangrijk voor je is.
• Betrokken blijven: Als je weet waarom je traint, voelt sporten minder als “moeten” en meer als iets dat bij je past.

Maar (en dit is belangrijk) motivatie is niet de factor die alles op de lange termijn draagt. 

Is motivatie bepalend bij het sporten?

Hier komt de catch: motivatie is belangrijk, maar niet allesbepalend. Het is vaak de vonk die je aan het sporten krijgt, maar niet de brandstof die je op de lange termijn nodig hebt. Dus is motivatie bepalend bij het sporten?

• Ja, motivatie bepaalt de start: Die eerste stap zetten, de box binnenlopen, je sportschoenen aantrekken, of zelfs gewoon een mobiliteit routine starten, wordt vaak gedreven door motivatie.
• Nee, discipline neemt het over: Motivatie kan tijdelijk zijn. Op dagen dat je liever in bed of op de bank blijft liggen, komen discipline en routine om de hoek kijken. Door gewoontes te creëren, zoals vaste trainingsdagen, wordt sporten een onderdeel van je routine. Ook als je geen zin hebt.

Motivatie is niet zwart-wit (en dat is maar goed ook)

Vaak hoor je: intrinsieke motivatie (motivatie van binnenuit) is goed, extrinsieke motivatie (motivatie van buitenaf) is slecht. In werkelijkheid ligt het genuanceerder. Volgens wetenschappelijk onderzoek (Self-Determination Theory) bestaat motivatie op een continuüm. Het loopt van volledig extern (“ik doe dit omdat het moet”) tot volledig intern (“ik doe dit omdat ik het leuk vind en het bij mij past”).

Het mooie is: motivatie kan verschuiven.

Iets wat begint als extrinsiek (bijvoorbeeld trainen omdat je fitter wilt worden of specifieke doelen wilt behalen) kan steeds meer intrinsiek worden, zodra je merkt dat je je beter voelt, sterker wordt en plezier hebt.

Dat verklaart ook waarom motivatie vaak groeit nadat je al begonnen bent.

Drie dingen die motivatie duurzaam maken

Onderzoek laat zien dat motivatie vooral sterk blijft als drie basisbehoeften worden vervuld:

1. Autonomie – je hebt het gevoel dat je zelf keuzes maakt, je traint op jouw niveau, met jouw doelen, en mag aangeven wat je nodig hebt.
2. Competentie – je merkt dat je beter wordt. Een soepelere squat, een langere set pull-ups, of gewoon merken dat je conditie vooruit gaat.
3. Verbondenheid – je voelt je onderdeel van een groep. Samen trainen, elkaar aanmoedigen en successen delen in de community.

Als deze drie dingen kloppen, hoeft motivatie niet altijd “hoog” te zijn om te blijven sporten.

Je identiteit als motivator

Hoe je jezelf ziet, kan net zo belangrijk zijn als wat je doet. In de gedragspsychologie blijkt dat mensen vaak langduriger gemotiveerd blijven wanneer ze hun acties koppelen aan hun identiteit. Dat klinkt misschien abstract, maar het werkt als volgt: in plaats van te denken “Ik probeer drie keer per week te sporten”, kan het veel krachtiger zijn om te denken “Ik ben een sportief persoon die drie keer per week sport”. 

Door jezelf op die manier te beschrijven, maak je sporten een onderdeel van wie je bent in plaats van iets waar je af en toe mee bezig bent. Dit helpt je om keuzes te maken die passen bij dat beeld. Daardoor kom je eerder naar de box, kies je sneller die extra training of sta je extra vroeg op om sporten in je schema te passen. Het voelt als jouw ding.

Wat kun je doen als je geen motivatie hebt?

Geen motivatie? Geen paniek. We hebben wat praktische tips op een rij gezet om toch in beweging te blijven:

• Stel een concreet en haalbaar doel: Een concreet doel helpt je om gefocust te blijven. Dit kan een groot doel zijn, zoals meedoen aan een CrossFit-wedstrijd, of iets kleins, zoals je eerste handstand tegen de muur. Zorg dat het haalbaar is, dus ga bijvoorbeeld eerst voor strict pull-ups voordat je muscle ups als doel stelt. Wil je meer over sportdoelen weten? Daar schreven we eerder een blog over.
• Deel je sportdoelen met anderen: Schrijf je doel op het doelenbord in de box en deel het met je sportbuddy’s! Dat vergroot de kans dat je er ook daadwerkelijk mee aan de slag gaat.
• Zoek een trainingsmaatje: Samen sporten in de box is niet alleen leuker, maar ook een stok achter de deur. Je laat je buddy tenslotte niet zitten, toch?
• Begin klein: Heb je echt geen zin? Zet dan een eerste stap door je schoenen aan te trekken of je om te kleden. Als je die eerste stap(pen) hebt gezet, dan volgt de motivatie vaak vanzelf.
• Herinner jezelf aan het waarom: Denk terug aan waarom je bent begonnen. Misschien wilde je fitter worden, sterker worden of gewoon plezier hebben tijdens het trainen. Het “waarom” geeft je een emotionele drijfveer.
• Bouw een routine op: Als sporten een vast onderdeel van je week wordt, hoef je er minder over na te denken. Het wordt net zo vanzelfsprekend als tandenpoetsen.
• Zorg voor afwisseling: Altijd hetzelfde doen wordt saai. Probeer nieuwe WODs, neem deel aan een specialty class zoals gewichtheffen en gymnastics, of daag jezelf uit met een HYROX les of benchmark workout.

Wat kun jij van je trainers vragen om gemotiveerd te blijven?

Als lid van onze CrossFit-community kun je altijd rekenen op je trainers om je te helpen met je motivatie. Hier zijn een paar dingen die je van ons mag verwachten (en gerust mag vragen!):

• Persoonlijke aandacht: We kennen je naam, je doelen en wat je drijft. Heb je ergens moeite mee? Laat het ons weten! We denken graag met je mee om jouw doelen haalbaar te maken.
• Maak het leuk en uitdagend: Onze WODs zijn gevarieerd en uitdagend, maar we zorgen er ook voor dat ze haalbaar zijn voor elk niveau. Wil je iets nieuws proberen, zoals een skill verbeteren of een specifieke training doen? Laat het ons weten.
• Wees onderdeel van de community: De box is meer dan een plek om te sporten; het is een community. Doe mee aan evenementen, zoals gezamenlijke challenges of onze gezellige events. Het gevoel dat je ergens bij hoort motiveert enorm.
• Vier je successen: Je trainers zien wat je bereikt en vieren dat met jou. Of het nu je eerste toes-to-bar is of een nieuwe PR op je deadlift, we juichen je toe! 
• Krijg begeleiding op maat: Heb je een specifiek doel? Vraag ons gerust om advies of een plan. Via onze programma’s, zoals CrossFitaal, bieden we extra ondersteuning op het gebied van voeding en levensstijl.
• Wees eerlijk over je struggles: Motivatie is niet altijd vanzelfsprekend, en dat weten we. Deel je uitdagingen met ons, zodat we je kunnen helpen. Misschien is het aanpassen van je trainingsschema al genoeg om weer lekker in je flow te komen.

Motivatie is belangrijk, maar niet alles

Motivatie is de vonk die je in beweging brengt, maar discipline en gewoontevorming houden het vuur brandend. Als je een keer geen motivatie hebt, is dat helemaal oké. Dat overkomt iedereen, zelfs de meest fanatieke sporters.

Dus, trek die schoenen aan, stap de box binnen, en doe gewoon wat je kunt. Kleine stappen leiden tot grote resultaten, en voor je het weet is trainen een vast onderdeel van je leven. En wie weet, misschien inspireer jij straks iemand anders om in beweging te komen!